नेहा सिंग बाबत च्या कथित खोट्या बातमीचा ‘द पॉवर ऑफ मीडिया भारत’कडून तीव्र निषेध!

बातमी डिलीट करून चालणार नाही; नेहा सिंग यांना न्याय मिळेपर्यंत दोषींवर कारवाईची मागणी — किशोर आबिटकर

सिंहवाणी ब्युरो / कोल्हापूर
एखाद्या वृत्तवाहिनीने प्रसारित केलेली बातमी लाखो लोकांपर्यंत पोहोचते. त्यामुळे पत्रकारिता करताना सत्यता, अचूकता आणि जबाबदारी यांचे भान राखणे अत्यंत आवश्यक आहे. मात्र, नेहा सिंग यांच्याबाबत एबीपी (ABP) वृत्तवाहिनीने प्रसारित केलेल्या कथित खोट्या बातमीच्या प्रकरणामुळे माध्यमांच्या विश्वासार्हतेचा आणि पत्रकारितेतील उत्तरदायित्वाचा गंभीर प्रश्न ऐरणीवर आला आहे. या प्रकरणाचा ‘द पॉवर ऑफ मीडिया भारत’च्या वतीने राष्ट्रीय अध्यक्ष किशोर आबिटकर यांनी तीव्र शब्दांत निषेध केला आहे.

एबीपीने संबंधित बातमीबाबत माफी मागून ती डिलीट केली असली, तरी एवढ्याने प्रकरण संपत नाही. चुकीची किंवा खोटी माहिती प्रसारित झाल्यामुळे संबंधित व्यक्तीची प्रतिष्ठा, सामाजिक प्रतिमा आणि मानसिक स्वास्थ्य यांवर परिणाम होऊ शकतो. अशी बातमी लाखो लोकांपर्यंत पोहोचल्यानंतर ती केवळ डिलीट केल्याने तिचा परिणाम पूर्णपणे पुसला जात नाही. त्यामुळे माफी आणि बातमी हटविण्यापलीकडे जाऊन या प्रकरणाची सखोल चौकशी होणे आवश्यक आहे, अशी ठाम भूमिका किशोर आबिटकर यांनी मांडली आहे.

बातमी कोणी लिहिली? संपादकीय जबाबदारी कोणाची?

नेहा सिंग यांच्याबाबतची संबंधित बातमी नेमकी कोणी लिहिली? त्या बातमीची पडताळणी कोणी केली? ती प्रसारित करण्यास मान्यता देणारे संपादक कोण होते? तसेच, ही बातमी प्रसारित करण्याचा निर्णय कोणी घेतला आणि त्यामागे कोणाच्या सूचना किंवा निर्देश होते का? या सर्व प्रश्नांची उत्तरे जनतेसमोर आली पाहिजेत, अशी मागणी आबिटकर यांनी केली आहे.

‘बातमी डिलीट केली म्हणजे जबाबदारी संपली, असे होऊ शकत नाही. बातमी तयार करण्यापासून ती प्रसारित करण्यापर्यंतच्या संपूर्ण प्रक्रियेची चौकशी झाली पाहिजे. चुकीची बातमी प्रसारित होण्यास कोण जबाबदार होते, हे निश्चित करून संबंधितांवर नियमानुसार कारवाई झाली पाहिजे,’ अशी भूमिका त्यांनी स्पष्ट केली.

माफी पुरेशी नाही; जबाबदारी निश्चित झाली पाहिजे!

पत्रकारितेत एखादी चूक होऊ शकते; परंतु त्या चुकीची कबुली देणे, झालेल्या नुकसानीची दखल घेणे आणि जबाबदारी निश्चित करणे ही संबंधित माध्यमसंस्थेची नैतिक जबाबदारी आहे. विशेषतः मोठ्या वृत्तवाहिन्यांनी बातमी प्रसारित करण्यापूर्वी तथ्यांची खातरजमा करणे अपेक्षित आहे. अपुऱ्या पडताळणीमुळे एखाद्या व्यक्तीची बदनामी होत असेल, तर केवळ औपचारिक माफी देऊन विषय संपवणे योग्य ठरणार नाही.

या प्रकरणात नेहा सिंग यांना न्याय मिळण्यासाठी संबंधित बातमीच्या निर्मितीपासून प्रसारणापर्यंतची प्रक्रिया तपासली जावी, जबाबदार व्यक्तींची नावे स्पष्ट व्हावीत आणि चौकशीच्या निष्कर्षांनुसार योग्य ती कारवाई व्हावी, अशी मागणी ‘द पॉवर ऑफ मीडिया भारत’च्या वतीने करण्यात येत आहे.

माध्यमांच्या स्वातंत्र्याबरोबरच उत्तरदायित्वही महत्त्वाचे!

माध्यमांचे स्वातंत्र्य हे लोकशाहीचे महत्त्वाचे अंग आहे. मात्र, या स्वातंत्र्याचा अर्थ कोणतीही माहिती पडताळणीशिवाय प्रसारित करण्याचा अधिकार असा होत नाही. माध्यमांनी जनतेचा विश्वास जपणे, व्यक्तीच्या प्रतिष्ठेचा आदर करणे आणि तथ्याधारित पत्रकारिता करणे गरजेचे आहे. अन्यथा, अशा घटनांमुळे संपूर्ण पत्रकारिता क्षेत्राच्या विश्वासार्हतेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण होते.

‘द पॉवर ऑफ मीडिया भारत’ ही संघटना नेहा सिंग यांच्याबाबतच्या या प्रकरणाकडे केवळ एका वृत्तवाहिनीच्या चुकीच्या बातमीचा विषय म्हणून पाहत नाही, तर माध्यमांच्या उत्तरदायित्वाशी संबंधित गंभीर प्रश्न म्हणून पाहते. या प्रकरणाची निष्पक्ष चौकशी होऊन सत्य समोर यावे आणि नेहा सिंग यांना न्याय मिळावा, हीच संघटनेची ठाम मागणी आहे.

“एबीपीने माफी मागितली आणि बातमी डिलीट केली, ही बाब नोंद घेण्यासारखी असली, तरी ती अंतिम कारवाई ठरू शकत नाही. बातमी कोणी लिहिली, कोणी तपासली, कोणत्या संपादकाने मान्यता दिली आणि ती प्रसारित करण्याचा निर्णय कोणी घेतला, याची चौकशी झालीच पाहिजे. नेहा सिंग यांना न्याय मिळाला पाहिजे आणि माध्यमांमधील बेजबाबदारपणाला आळा बसला पाहिजे. या मागणीसाठी ‘द पॉवर ऑफ मीडिया भारत’ ठामपणे भूमिका मांडत राहील,” असे राष्ट्रीय अध्यक्ष किशोर आबिटकर यांनी स्पष्ट केले.