पाल घाटात सहा तास धुराचे साम्राज्य! वाहनचालकांचा जीव टांगणीला; सार्वजनिक बांधकाम विभागाला दुर्घटनेची प्रतीक्षा आहे काय?

किरकोळ अपघात; पाच फुटांवरीलही दिसेनासे – कचरा पेटविणाऱ्यांवर कारवाई कधी? पाल, हणबरवाडी, शिंदेवाडी ग्रामस्थांचा रस्ता रोकोचा इशारा!

किशोर आबिटकर | गारगोटी
गारगोटी–गडहिंग्लज राज्य मार्गावरील पाल घाटात गुरुवारी कचऱ्याला लागलेल्या आगीमुळे तब्बल सहा तास धुराचे साम्राज्य पसरले होते. रस्त्यावर सुमारे २०० मीटर अंतरापर्यंत धुराचे दाट आवरण निर्माण झाल्याने वाहनचालकांना पुढील रस्ता दिसणेही कठीण झाले होते. पाच फुटांवरील वाहन अथवा वस्तूही स्पष्ट दिसत नव्हती. या जीवघेण्या परिस्थितीतून मार्ग काढताना एक-दोन किरकोळ अपघात झाल्याची माहिती स्थानिकांनी दिली. सुदैवाने मोठी दुर्घटना घडली नाही. मात्र, एखाद्याचा जीव गेल्यानंतरच सार्वजनिक बांधकाम विभागाला जाग येणार का? असा संतप्त सवाल वाहनचालक आणि स्थानिक नागरिकांतून उपस्थित होत आहे.

धुराच्या पडद्याआडून जीवघेणा प्रवास!

गारगोटी शहरातील कचरा गारगोटी–गडहिंग्लज राज्य मार्गावरील पाल घाट परिसरात टाकला जात असल्याचे चित्र आहे. या कचऱ्याचे ढीग अनेकदा रस्त्याच्या कडेला साचलेले असतात, तर काही कचरा रस्त्यावरही विखुरलेला असतो. शुक्रवारी या कचऱ्याला कोणीतरी आग लावल्याने मोठ्या प्रमाणावर धूर निर्माण झाला.

काही वेळातच या धुराने संपूर्ण घाट परिसर व्यापला. रस्त्यावरून जाणाऱ्या वाहनचालकांना समोरचे वाहन दिसेनासे झाले. दुचाकीस्वार, चारचाकी आणि अवजड वाहनांच्या चालकांना अत्यंत सावधगिरीने मार्ग काढावा लागत होता. वाहने अक्षरशः संथ गतीने चालवावी लागत होती. तरीही किरकोळ अपघात घडल्याचे समजते.

या धुराचा त्रास केवळ घाटापुरता मर्यादित राहिला नाही. धुराचे लोट हणबरवाडी आणि शिंदेवाडी परिसरापर्यंत पसरले होते. नागरिकांना श्वास घेण्यास त्रास होण्याची परिस्थिती निर्माण झाली होती.

कचरा डेपो की अपघातांना निमंत्रण देणारा सापळा?

गारगोटी शहरातील कचऱ्याची विल्हेवाट लावण्याचा प्रश्न दिवसेंदिवस गंभीर बनत आहे. राज्य मार्गालगत पाल घाटात टाकण्यात येणाऱ्या कचऱ्यामुळे परिसरात मोठ्या प्रमाणावर दुर्गंधी पसरली आहे. सुमारे २०० मीटर परिसरात कचऱ्याचे ढीग आणि त्यातून निर्माण होणारा त्रास हा वाहनचालकांसह स्थानिक ग्रामस्थांसाठी डोकेदुखी ठरला आहे.

हणबरवाडी गावातील ग्रामस्थांनीही या प्रकाराला विरोध केला आहे. सार्वजनिक रस्त्यालगत अशा पद्धतीने कचरा टाकणे, त्याचे ढीग साचू देणे आणि त्याला आग लागण्याच्या घटना घडणे, हा केवळ स्वच्छतेचा प्रश्न राहिलेला नाही. तो आता सार्वजनिक आरोग्य आणि रस्ता सुरक्षेचा गंभीर प्रश्न बनला आहे.

गारगोटी शहराची लोकसंख्या कागदोपत्री कमी असली तरी प्रत्यक्षात शहरात राहणाऱ्या आणि ये-जा करणाऱ्या नागरिकांची संख्या कितीतरी पटीने अधिक आहे. वाढत्या लोकसंख्येच्या तुलनेत पाणी, रस्ते, वीज आणि कचरा व्यवस्थापनाचे नियोजन करणे ग्रामपंचायतीला अडचणीचे ठरत आहे , हा प्रश्नही यानिमित्ताने ऐरणीवर आला आहे. कचरा कुठे टाकायचा, त्यावर प्रक्रिया कशी करायची आणि त्याची शास्त्रीय पद्धतीने विल्हेवाट कशी लावायची, याबाबत व्यवस्था नसल्याचा आरोप नागरिकांतून होत आहे.

सार्वजनिक बांधकाम विभागाला जाब; रस्ता रोकोचा इशारा!

पाल गावचे माजी सरपंच संजय पाटील यांनी या गंभीर प्रकाराबाबत सार्वजनिक बांधकाम विभागाच्या अधिकाऱ्यांची भेट घेऊन जाब विचारला.

ते म्हणाले, पाल घाटात राज्य मार्गालगत टाकण्यात येणाऱ्या कचऱ्यामुळे वारंवार अशा घटना घडत आहेत. कचरा पेटल्याने निर्माण होणाऱ्या धुरामुळे वाहनचालकांच्या जीवाला धोका निर्माण झाला आहे. या परिसरात आवश्यक त्या ठिकाणी संरक्षक भिंती नाहीत. सार्वजनिक बांधकाम विभागाचेही या समस्येकडे लक्ष नसल्याचे दिसते.

आज सहा तास धुरामुळे वाहनचालकांना जीव मुठीत धरून प्रवास करावा लागला. किरकोळ अपघात झाले; मात्र सुदैवाने मोठी दुर्घटना टळली. उद्या एखाद्याचा जीव गेला तर त्याची जबाबदारी कोण घेणार? असा सवालही त्यांनी उपस्थित केला.

या समस्येवर तातडीने उपाययोजना न झाल्यास पाल, हणबरवाडी आणि शिंदेवाडी येथील नागरिकांच्या वतीने रस्ता रोको आंदोलन करण्यात येईल, असा इशाराही संजय पाटील यांनी दिला.

आता तरी प्रशासन जागे होणार का?

पाल घाटातील गुरुवारची घटना ही केवळ कचरा जळण्याची घटना म्हणून दुर्लक्षित करता येणार नाही. राज्य मार्गावरून दररोज शेकडो वाहने ये-जा करतात. घाटातील वळणे, धोकादायक उतार आणि त्यात अचानक निर्माण होणारा दाट धूर यांचे समीकरण कोणत्याही क्षणी भीषण अपघाताला कारणीभूत ठरू शकते.

या पार्श्वभूमीवर काही प्रश्नांची उत्तरे प्रशासनाने देणे आवश्यक आहे.

* राज्य मार्गालगत कचरा टाकण्यास परवानगी कोणी दिली?

* कचऱ्याचे ढीग हटविण्याची जबाबदारी कोणाची?

* कचऱ्याला आग लावणाऱ्यांवर कारवाई का होत नाही?

* सार्वजनिक बांधकाम विभागाने या धोकादायक ठिकाणी प्रतिबंधात्मक उपाययोजना का केल्या नाहीत?

* गारगोटी शहरासाठी कायमस्वरूपी कचरा व्यवस्थापनाची व्यवस्था कधी होणार?

रस्त्यावर धूर, कडेला कचरा आणि प्रशासनाचे मौन… ही परिस्थिती आणखी किती दिवस सहन करायची?

आज किरकोळ अपघात झाले म्हणून समाधान मानायचे की उद्याच्या मोठ्या दुर्घटनेची वाट पाहायची? सार्वजनिक बांधकाम विभाग, ग्रामपंचायत आणि संबंधित प्रशासनाने एकमेकांकडे बोट दाखविण्यापेक्षा तातडीने संयुक्त कारवाई करणे गरजेचे आहे. अन्यथा पाल घाटातील हा कचऱ्याचा प्रश्न एखाद्या निष्पाप प्रवाशाच्या जीवावर बेतण्याची भीती नाकारता येणार नाही.

सिंहवाणीचा सवाल : जीव गेल्यावर पंचनामा करण्यापेक्षा जीव वाचविण्यासाठी आजच उपाययोजना करा!

व्हिडिओ : पाल घाटातील धुराचे साम्राज्य

[घटनेचा व्हिडिओ पाहा –
YouTube](https://youtu.be/RvnR8EQvn6g?si=2vhJakigykc7_1&utm_source=chatgpt.com)