कलम 80G अभावी श्री रेणुका देवी संस्थानला आर्थिक फटका?

भाविकांकडून देणगीबाबत संभ्रम; 80G मान्यता मिळाल्यास देवस्थानच्या उत्पन्नात मोठी वाढ होण्याची शक्यता

माहूर / सिंहवाणी ब्युरो :
देशभरातील लाखो भाविकांचे श्रद्धास्थान असलेल्या श्रीक्षेत्र माहूर येथील श्री रेणुका देवी संस्थानच्या देणगी व्यवस्थेबाबत सध्या महत्त्वाचा प्रश्न चर्चेत आला आहे. आयकर कायद्यातील कलम 80G अंतर्गत देणगीची सुविधा अद्याप उपलब्ध नसल्याने संस्थानला मोठ्या देणगीदारांकडून मिळू शकणाऱ्या देणगीत काही प्रमाणात फटका बसत आहे का? असा सवाल भाविकांकडून उपस्थित केला जात आहे.

मोठ्या रकमेची देणगी देणारे भाविक तसेच करदाते देणगी देताना संबंधित संस्थेला कलम 80G ची मान्यता आहे का, याची माहिती घेत असतात. 80G मान्यता असलेल्या संस्थेला देणगी दिल्यास, लागू असलेल्या नियमांनुसार देणगीदाराला आयकरात करसवलतीचा लाभ मिळू शकतो. त्यामुळे धार्मिक संस्थांसाठी 80G मान्यतेला विशेष महत्त्व आहे.

80G मुळे देणगी कुठे द्यायची, याबाबत संभ्रम

माहूर येथील भक्तनिवास, जगदंबा सेवा समितीकडे 80G अंतर्गत देणगी स्वीकारण्याची सुविधा असल्याचे सांगितले जाते. त्यामुळे 80G अंतर्गत देणगी कुठे द्यावी, अशी विचारणा करणाऱ्या काही भाविकांना स्थानिक पातळीवर भक्तनिवास येथे देणगी देण्याचा सल्ला दिला जात असल्याची चर्चा आहे. परिणामी, श्री रेणुका देवी संस्थानला मिळू शकणाऱ्या देणगीचा काही भाग अन्यत्र वळण्याची शक्यता असल्याची भावना व्यक्त होत आहे.

दानपेटीत अमेरिकन डॉलर, सौदी रियालही
श्री रेणुका देवीच्या चरणी देशाच्या कानाकोपऱ्यातून तसेच परदेशातूनही भाविक श्रद्धेने देणगी अर्पण करतात. याची प्रचिती मागील महिन्यातील दानपेटीतील देणगीतूनही आली. दानपेटीत भारतीय चलनासोबत अमेरिकन डॉलर आणि सौदी अरेबियातील रियालचे विदेशी चलन आढळून आले. यावरून रेणुका मातेप्रती देश-विदेशातील भाविकांची श्रद्धा किती व्यापक आहे, हे स्पष्ट होते.

अशा परिस्थितीत संस्थानला कलम 80G अंतर्गत देणगी स्वीकारण्याची सुविधा उपलब्ध झाल्यास, पात्र देणगीदारांना नियमानुसार करसवलतीचा लाभ घेता येऊ शकतो. त्यामुळे देश-विदेशातील भाविक तसेच मोठ्या देणग्या देणारे करदाते संस्थानकडे अधिक प्रमाणात देणगी देण्यास प्रोत्साहित होण्याची शक्यता आहे. परिणामी, देवस्थानच्या उत्पन्नात मोठी वाढ होऊ शकते.

80G मान्यतेसाठी संस्थानचा पाठपुरावा

दरम्यान, श्री रेणुका देवी संस्थानचे व्यवस्थापक विजय राऊत यांनी संस्थानची भूमिका स्पष्ट केली आहे. आवश्यक कागदपत्रांची पूर्तता करून 80G मान्यतेसाठी संस्थानकडून सातत्याने पाठपुरावा सुरू असल्याचे त्यांनी सांगितले.

«“आयकर कायद्यातील कलम 80G अंतर्गत देणगी स्वीकारण्यासाठी आवश्यक असलेल्या सर्व कागदपत्रांची पूर्तता संस्थानकडून करण्यात आली आहे. गेल्या कित्येक दिवसांपासून यासाठी सातत्याने पाठपुरावा सुरू आहे. आवश्यक प्रक्रिया पूर्ण करून संस्थानला 80G अंतर्गत देणगी स्वीकारण्याची सुविधा उपलब्ध व्हावी, यासाठी संस्थान प्रशासन सर्वतोपरी प्रयत्न करीत आहे.”»

— विजय राऊत, व्यवस्थापक, श्री रेणुका देवी संस्थान, माहूर

देवस्थानच्या विकासाला मिळू शकते आर्थिक बळ

श्री रेणुका देवी संस्थान हे धार्मिकदृष्ट्या अत्यंत महत्त्वाचे श्रद्धास्थान आहे. भाविकांकडून मिळणाऱ्या देणगीतून विविध धार्मिक, सामाजिक आणि विकासात्मक कामांना हातभार लागतो. त्यामुळे 80G मान्यता मिळाल्यास मोठ्या देणगीदारांकडून मिळणाऱ्या देणगीत वाढ होण्याची अपेक्षा आहे.

यातून मंदिर परिसरातील विकासकामे, भाविकांसाठी आवश्यक सुविधा, धार्मिक उपक्रम तसेच सामाजिक कार्यांना अधिक आर्थिक बळ मिळू शकते.

भाविकांना अधिकृत माहिती देण्याची गरज

माहूरगडावर दर्शनासाठी येणारे अनेक भाविक श्रद्धेने देणगी देण्याची इच्छा व्यक्त करतात. मात्र, 80G अंतर्गत देणगी कुठे देता येते आणि कोणत्या देणगीवर करसवलत लागू होते, याबाबत त्यांना स्पष्ट आणि अधिकृत माहिती मिळणे आवश्यक आहे.

त्यामुळे श्री रेणुका देवी संस्थान प्रशासनाने 80G मान्यतेच्या प्रक्रियेबाबत तसेच अधिकृत देणगी स्वीकारण्याच्या व्यवस्थेबाबत भाविकांसाठी स्पष्ट माहिती उपलब्ध करून द्यावी, अशी अपेक्षा व्यक्त होत आहे.

80G मान्यता मिळाल्यास देणगीदारांना करसवलतीचा लाभ आणि श्री रेणुका देवी संस्थानला वाढीव देणगी—असा दुहेरी फायदा होण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे 80G मान्यतेच्या निर्णयाकडे माहूरगडावरील भाविक, देणगीदार आणि देवस्थानचे हितचिंतक यांचे लक्ष लागले आहे.